Geopolitiek

Strijd om de Noordpool verhevigt zich

Strijd om de Noordpool verhevigt zich
09.01.2023

De strijd om het Noordpoolgebied is misschien niet zo duidelijk als om andere geopolitieke invloedssferen. Toch gebeurt het en met de EIA in Oekraïne neemt de confrontatie van Rusland met andere landen die aan de Noordpool grenzen alleen maar toe. In de meeste gevallen zet de soevereine houding van Moskou de westerse landen aan tot militarisering van de regio, en wordt er gepleit voor meer controle en toegang tot hulpbronnen.

De geopolitiek van Cambodja: verwoesting en wederopbouw

De geopolitiek van Cambodja: verwoesting en wederopbouw
28.12.2022

Cambodja, met een oppervlakte van 181.035 vierkante kilometer, ligt in het zuidelijke deel van het Indochinese schiereiland en grenst in het oosten en zuidoosten aan Vietnam, in het westen en noordwesten aan Thailand, in het noorden aan Laos en in het zuidwesten aan de Golf van Thailand. Van de 2de eeuw na Christus tot het midden van de 15de eeuw was Cambodja een zeer machtig koninkrijk op het Indochinese schiereiland, waar de wereldberoemde Angkor-cultuur ontstond.  Na de 15de eeuw ging de nationale macht van Cambodja met de dag achteruit. In 1863 werd Cambodja een Franse kolonie en tijdens de Tweede Wereldoorlog viel Japan het land binnen. Op 9 november 1953 werd Cambodja, na veel lijden, eindelijk onafhankelijk. Maar Cambodja, dat net onafhankelijk was geworden, werd geconfronteerd met hetzelfde probleem als veel andere nieuwe onafhankelijke staten: de escalatie van de wereldwijde Koude Oorlog.

Europa op het huidige geopolitieke moment

Europa op het huidige geopolitieke moment
10.11.2022

De Verenigde Staten, China en Rusland zijn de drie belangrijkste actoren in de multipolaire wereld, waarin Turkije, Iran en Noord-Korea zich consolideren als regionale machten, en Argentinië, Brazilië en het Verenigd Koninkrijk dat zonder succes proberen.  Europa, dat een belangrijke rol zou spelen in een multipolair evenwicht, heeft een enorm nadeel ten opzichte van al deze grote en kleine mogendheden: het bestaat niet. Alle bovengenoemde actoren vormen een politieke eenheid met een centrale regering die als enige en in laatste instantie beslissingsbevoegd is; Europa is een te definiëren hybride.  De Europese Unie, 's werelds grootste handelsmacht met het hoogste BBP ter wereld, is niet in staat zich als één enkele, autonome actor te articuleren.  De uitdaging is om één bestuursmodel (economisch, politiek en diplomatiek) te consolideren dat op continentale schaal werkt en niet als de som van de - vaak tegenstrijdige - belangen van elk van de samenstellende landen. Met andere woorden, het oplossen van de huidige dialectiek van haar aard, die schommelt tussen het zijn van een eenheid en het zijn van een internationale organisatie.

SCO: een werkkader voor de uitvoering van goed nabuurschapsbeleid

SCO: een werkkader voor de uitvoering van goed nabuurschapsbeleid
10.10.2022

De geplande SCO-top in Samarkand medio september 2022 toonde het lopende proces van versterking van de multipolaire wereld en de groeiende belangstelling van andere landen voor de organisatie. De laatste stappen met de toelating van de Islamitische Republiek Iran tot de organisatie breiden het geografische bereik aanzienlijk uit en tonen het inclusieve karakter van de organisatie aan. En biedingen van landen als Argentinië tonen het potentieel voor wereldwijde betrokkenheid buiten Eurazië.

De wereld gezien vanuit Samarkand

De wereld gezien vanuit Samarkand
03.10.2022

"Westerlingen", zegt voormalig generaal Qiao Liang van het Chinese Volksbevrijdingsleger, scheppen graag op dat er geen oorlogen zijn tussen "democratieën". Deze overtuiging is eerlijk gezegd nogal reductief (om niet te zeggen nogal banaal). Zoals de "militante geopoliticus" Jean Thiriart al in de jaren tachtig stelde, is het waar dat de grote militaire rivaal van de VS Rusland is, maar het is even waar dat de grote economische rivaal (degene die de ernstigste bedreiging voor de wereldheerschappij kan vormen) West-Europa is.

Geopolitiek realisme, multipolarisme en het vooruitzicht van neutraliteit

Geopolitiek realisme, multipolarisme en het vooruitzicht van neutraliteit
06.09.2022

Wij hebben reeds gewezen op het cruciale interne verband tussen de eis tot herstel van de volkssoevereiniteit en de voorwaarden voor de levensvatbaarheid van de democratie. Het idee van volkssoevereiniteit is op het niveau van de internationale betrekkingen verbonden met het idee van "zelfbeschikking van de volkeren": in principe heeft elk volk het recht zijn eigen ontwikkelingslijnen te volgen, in overeenstemming met zijn eigen historisch-culturele traject en territoriale ligging.

Confronterende Internationale wanorde

Confronterende Internationale wanorde
31.08.2022

De huidige toestand van de internationale betrekkingen is uiterst zorgwekkend, want niet alleen is er geen configuratie die relatieve stabiliteit biedt, maar de mate van onenigheid tussen de centra bij uitstek laat ons voor scenario's staan die een grote verslechtering niet uitsluiten, tegenover welke het multilateralisme, dat zijn meest diepgaande irrelevantie sinds de jaren '90 beleeft, vrijwel niets zal kunnen doen, of, wat dat betreft, april 2009, toen, in de nasleep van de financiële crisis van 2008, de leiders van de economische grootmachten bij uitstek op de G-20 top in Londen maatregelen namen om een grote depressie af te wenden (volgens de voormalige Indiase diplomaat Shivshankar Menon was het "de laatste coherente reactie van het internationale systeem op een transnationale uitdaging").